metamorphosis

…"είμαι όμως απογοητευμένος:στις συναντήσεις μας δεν υπάρχει η παραμικρή έκσταση. Με πιάνει τρόμος όταν φαντάζομαι την κοινή μας ζωή”. Και παρακάτω: "τι κουραστική που είναι η πίστη, όταν δεν πηγάζει από πραγματικό πάθος”.

  Έκσταση΄ κοινή ζωή’ πίστη’. Στέκεται σε αυτές τις λέξεις. Τι μπορεί να σήμαιναν για ένα άγουρο παιδί? Ήταν τεράστιες όσο και αόριστες, και η δύναμή τους βρισκόταν ακριβώς στο νεφελώδη χαρακτήρα τους. Έψαχνε να βρει ισθήσεις που δεν τις γνώριζε, που δεν τις καταλάβαινε’ τις αναζητούσε στη σύντροφό του (παραμονεύοντας κάθε μικροσυγκίνηση που καθρεφτιζόταν στο πρόσωπό της), τις αναζητούσε στον εαυτό του (σε ατελείωτες ώρες ενδοσκόπησης), αλλά έμενε πάντοτε ανικανοποίητος. Και τότε σημείωσε (οφείει να αναγνωρίσει ότι η παρατήρησή του ήταν απροδόκητα οξυδερκής): `η επιθυμία να νιώσω συμπόνια γι’αυτήν και η επιθυμία να την κάνω να υποφέρει είναι ένα και το αυτό”. Και πράγματι, φερόταν σαν να τον καθοδηγούσε αυτή η φράση: για να νιώσει συμπόνια (για να πετύχει την έκσταση της συμπόνιας), έκανε τα πάντα για να δει τη φίλη του να υποφέρει’τη βασάνιζε: “Ξύπνησα μέσα της αμφιβολίες για τον έρωτά μου. Επεσε στην αγκαλιά μου, την παρηγόρησα, βυθίστηκα μες τη θλίψη της, και για μια στιγμή αισθάνθηκα να ξεπηδά μέσα μου μια μικρή φλόγα διέγερσης”.

  Ο Γιόζεφ προσπαθεί να καταλάβει τον άβγαλτο, να μπεί μες στο πετσί του, αλλά του είναι αδύνατον. αυτός ο συναισθηματισμός ανάμεικτος με σαδισμό, όλα αυτά είναι τελείως αντίθετα με τα γούστα του και με το χαρακτήρα του. Σκίζει ένα λευκό φύλλο από το ημερλόγιο, παίρνει ένα μολύβι και αντιγράφει τη φράση: “βυθίστηκα μες τη θλίψη της”. Κάθεται και κοιτάζει επί  ώρα τις δύο γραφές' ”η παλιά είναι κάπως αδέξια, αλλά τα γράμματα έχουν το ίδιο σχήμα με τα σημερινά. Του είναι δυσάρεστη αυτή η ομοιότητα, τον εκνευρίζει, τον σοκάρει. Πώς γίνεται να έχουν το ίδιο γράψιμο δύο πλάσματα τόσο ξένα, τόσο αντίθετα μεταξύ τους? Σε τι συνίσταται η κοινή ουσία που τον κάνει ένα και το αυτό πρόσωπο μ’εκείνο το μυξιάρικο?

Μίλαν Κούντερα - Η Άγνοια